Libya’daki darbe hükümetinin petrol kaçakçılığı yaptığı ortaya çıktı

Libya’daki darbeci Hafter hükümetinin, ülkenin kaynaklarını sömürmenin yanı sıra kaçakçılık yaptığı ortaya çıktı

Birleşmiş Milletler’e bağlı uzmanlar panelinin henüz yayımlanmadan sızdırılan raporu, Libya’nın doğusunda kurulan güç ağlarının yalnızca askeri değil, ekonomik ve kriminal boyutlarını da gözler önüne seren çarpıcı bir tablo ortaya koydu.

BM bünyesinde hazırlanan ve 9 Nisan’da açıklanması planlanan 288 sayfalık belgeye göre, doğu Libya’daki askeri lider Halfe Hafter ve oğlu Saddam Hafter’in kontrolündeki Libya Arap Silahlı Kuvvetleri (LAAF), petrol kaçakçılığından yasa dışı finans akışlarına, silah transferlerinden organize suç ağlarının yönetimine kadar uzanan geniş bir sistemin merkezinde yer alıyor.

Rapora göre, Hafter güçleriyle bağlantılı milis yapı “Subul al-Salam”, özellikle Sudan’da faaliyet gösteren ve Birleşik Arap Emirlikleri’nin desteklediği soykırımcı Hızlı Destek Kuvvetleri (RSF) için silah ve çeşitli lojistik destek sağlanmasında kritik bir rol oynadı. Bilindiği üzere RSF, Sudan’da on binlerce sivilin katili olan bir paramiliter yapı.

Yakıt kaçaklığını hükümet yapıyor

Sızdırılan belgede, Libya’nın doğusundaki Bingazi limanından diğer doğu limanlarına uzanan yasa dışı yakıt kaçakçılığı faaliyetlerinin hızla genişlediği, aynı zamanda Ras Lanuf dahil olmak üzere çeşitli noktalarda bu faaliyetleri destekleyen altyapının sistemli şekilde kurulduğu belirtiliyor. 

Daha da dikkat çekici olan ise, ülkenin doğusundaki Hafter yönetimi ile uluslararası toplum tarafından tanınan Ulusal Birlik Hükümeti arasında petrol sektörü üzerinden gelişen örtülü iş birlikleri. Raporda, Başbakan Abdulhamid Dbeibah’ın çevresine yakın isimlerle Hafter kanadı arasında, Libya’nın en stratejik kurumu olan Ulusal Petrol Kurumu (NOC) üzerinde nüfuz kurma yarışının fiilen ortak bir çıkar zeminine dönüştüğü ifade ediliyor.

2025 yılı verilerine göre Libya’nın petrol gelirleri 18.78 milyar dolar olarak kaydedilirken, bu rakamın beklenen seviyeden yaklaşık 10 milyar dolar daha düşük olması, büyük ölçekli gelir kaybını gözler önüne seriyor. Rapora göre bu fark, NOC bütçesinin silahlı gruplarla bağlantılı ağlara kaynak aktarmak için bir örtü olarak kullanılmasıyla doğrudan ilişkili.

Belgenin en çarpıcı başlıklarından biri ise Libya’nın ilk özel petrol şirketi olan Arkenu Petrol şirketi hakkında. Rapora göre şirket, görünürde bağımsız olsa da gerçekte Saddam Hafter’in dolaylı kontrolü altında. 

Ekim 2024 ile Şubat 2026 arasında Arkenu’nun 3 milyar dolardan fazla petrol gelirini Libya dışındaki hesaplara aktardığı, ayrıca 2024 yılı içinde yaklaşık 7.6 milyon varil petrol ihraç ederek 600 milyon dolarlık bir hacim oluşturduğu ifade ediliyor. Bu gelirlerin bir kısmının Libya Merkez Bankası sisteminin tamamen dışında tutulduğu özellikle vurgulanıyor.

Pakistan silah sağlıyor, Belarus eğitiyor

Ayrıca belgede, Libya Silahlı Kuvvetleri (LAAF) unsurlarının Belarus’ta askeri eğitim faaliyetleri yürüttüğü, Pakistan ordusunun üst düzey yetkilileri tarafından Haftar ailesine gelişmiş silah sistemlerinin tanıtıldığı ve BAE ile Hafter kontrolündeki bölgeler arasında uzun süredir işleyen bir hava köprüsünün bulunduğu bilgileri de yer alıyor.

Son olarak rapor, LAAF’ın kara yoluyla yürütülen yakıt kaçakçılığı operasyonlarının koordinasyonunda doğrudan rol aldığını ve bu faaliyetlerin, kontrol ettikleri limanlar ve lojistik hatlar üzerinden sistematik şekilde yürütüldüğünü net biçimde ortaya koyuyor.

Kaynak: Mira Haber, MEE