Toplama kampının en küçük kurbanı… “Ağır depresyona dayanamadı!”

Çin yönetiminin Doğu Türkistan’da yıllardır sürdürdüğü baskı ve zulüm politikalarının en acı örneklerinden biri olan 14 yaşındaki Uygur Türkü Rahile Ömer’in, tutulduğu toplama kampında hayatını kaybettiği bildirildi. Henüz çocuk yaşta gözaltına alınan Rahile’nin hikayesi, Çin polis teşkilatına ait gizli kayıtların sızdırılmasıyla ortaya çıkmıştı.

Bir çocuğun hayatı, ailesinin durumu ve kimliği nedeniyle karartıldı. Henüz 14 yaşındayken gözaltına alınan Rahile, Çin’in sözde “yeniden eğitim” merkezlerine gönderilen binlerce Uygur Müslümandan yalnızca biriydi. Şimdi ise genç kızınağır depresyon nedeniyle öldüğü iddia edilirken, anne ve babasının da kızlarının ölümünden yaklaşık bir ay önce cezaevinde hayatını kaybettiği ileri sürüldü.

Rahile Ömer’in adı, Mayıs 2022’de uluslararası kamuoyuna açıklanan Xinjiang Police Files (Doğu Türkistan Polis Dosyaları) aracılığıyla duyuldu. Çin’in Doğu Türkistan’daki güvenlik birimlerinden sızdırılan binlerce fotoğraf, belge ve tutuklu kaydı, Pekin yönetiminin bölgedeki kitlesel gözaltı politikasına ilişkin çarpıcı gerçekleri gün yüzüne çıkardı.

Araştırmacı Adrian Zenz’in belgeler üzerindeki incelemesine göre Rahile, 28 Eylül 2017’de henüz 14 yaşındayken gözaltına alındı. 20 Mart 2018 tarihli polis fotoğrafında ise yaklaşık 15 yaşındaydı. Kayıtlarda, sözde “yeniden eğitim” uygulaması kapsamında tutulduğu belirtiliyordu.

SUÇU, GÖZALTINA ALINAN BİRİNİN KIZI OLMAKTI

Dosyalardaki bilgiler, Rahile’nin daha önce gözaltına alınan bir kamu görevlisinin en küçük kızı olduğunu ortaya koydu. Gözaltı sürecinin, Çin’in bölgedeki kitlesel gözetim mekanizmasının önemli parçalarından biri olan Entegre Ortak Operasyonlar Platformu üzerinden iletilen bir bildirimle bağlantılı olduğu aktarıldı.

Başka bir ifadeyle, Rahile’nin hikayesi Çin’in yalnızca hedef aldığı kişileri değil, onların ailelerini de baskı ve şüphe mekanizmasının içine sürükleyebildiğini gösteriyor.

AĞIR DEPRESYON NEDENİYLE ÖLDÜĞÜ İDDİA EDİLİYOR

24 Ekim 2026’da Çince sosyal medya hesaplarında yayılan paylaşımlarda Rahile Ömer’in ağır depresyon nedeniyle hayatını kaybettiği ileri sürüldü. 

Uygur mağdurların akıbetini belgeleyen Xinjiang Victims Database’in (Doğu Türkistan Kurban Veri Tabanı) araştırmacıları da iddia doğrulanmadan haberin paylaşılmaması çağrısında bulundu. Araştırmacı, ilk paylaşımı yapan hesabın güvenilir mağdur haberleri konusunda bilinen bir geçmişinin bulunmadığına dikkat çekti.

Çince paylaşımlardaki bir diğer iddia ise Rahile’nin anne ve babasının da kızlarının ölümünden yaklaşık bir ay önce cezaevinde hayatını kaybettiği yönünde.

RAHİLE GİBİ KAÇ UYGUR ÇOCUĞUNUN HAYATI KARARTILDI?

Rahile Ömer’in hikayesi, Doğu Türkistan’daki zulmün münferit bir örneği değil. Çin yönetiminin yıllardır sürdürdüğü politikalar kapsamında çok sayıda Uygur Müslümanı gözaltına alındı, ailelerinden koparıldı ve özgürlüklerinden mahrum bırakıldı. Aralarında çocukların ve gençlerin de bulunduğu bu insanların gerçek akıbetine ilişkin sorular ise hâlâ yanıt bekliyor.

Doğu Türkistan Polis Dosyaları’nda ortaya çıkan binlerce kayıt, bu sistemin nasıl işlediğine dair somut kanıtlar sundu. Tutuklu fotoğrafları, polis talimatları ve Çin Komünist Partisi yöneticilerinin iç konuşmaları, Pekin’in dünyaya “mesleki eğitim” ve “yeniden eğitim” adı altında tanıttığı uygulamaların ardındaki güvenlik ve zorlayıcı gözetim mekanizmasını gözler önüne serdi.

Rahile gibi daha çocuk yaşta özgürlüğünden mahrum bırakılan, ailesinden koparılan ve akıbeti bilinmeyen başka nice Uygur Müslümanı genç bulunuyor. Kaçının hayatta olduğu, kaçının kamplarda tutulmaya devam ettiği ve kaçının Rahile gibi hayatını kaybettiği ise hâlâ belirsizliğini koruyor.

Birleşmiş Milletler ve uluslararası insan hakları kuruluşlarının gündemine defalarca taşınan Doğu Türkistan meselesinde, Çin yönetiminin uygulamalarına ilişkin ciddi iddialar ve belgeler bulunmasına rağmen bölgedeki Uygur Müslümanlarının yaşadığı mağduriyetler gündemdeki yerini koruyor.

Kaynak: Mira Haber