Somali’de kritik eşik: Ülkenin %30’u eş Şebab’ın kontrolüne geçti!

El Şebab yeniden sahnede: Somali’de hükümet geriliyor, örgüt başkente yaklaşıyor

Somali’de uzun süredir ilerleyişini sürdüren El Kaide bağlantılı El Şebab örgütü son bir yılda ülkenin güneyi ve merkezinde etkisini ciddi şekilde artırdı. 2022-2023 döneminde Somali ordusu ve aşiret güçlerinin desteğiyle geri püskürtülen örgüt, son aylarda birçok stratejik noktayı yeniden ele geçirdi.

Şubat 2024’te “Ramazan Harekatı” adı verilen geniş çaplı saldırılar başlatan El Şebab’ın özellikle Hiran, Galmudug ve Orta Şabelle bölgelerinde ilerleme kaydettiği belirtiliyor. Güvenlik kaynaklarına göre örgüt, Mokokori, Tardo ve Buk Akable hattında kontrolü sağlayarak kuzey ve güneydeki unsurları arasında yeniden bağlantı kurdu. Bu gelişme, Somali ordusunun ikmal yollarını baskı altına alırken başkent Mogadişu üzerindeki tehdidi de artırdı.

Bazı güvenlik raporlarında El Şebab’ın ülke topraklarının yaklaşık yüzde 30’unda doğrudan ya da dolaylı hakimiyet kurduğu değerlendiriliyor. Örgütün son dönemde Mogadişu’ya 40-50 kilometre kadar yaklaşan köy ve kritik kavşaklarda kontrol noktaları oluşturduğu bildirildi.

Bu duruma zemin hazırlayan bir diğer unsur ise hükümet ile bölgesel yönetimler arasındaki gerilim oldu. Mogadişu yönetimi, Ocak 2026’da Birleşik Arap Emirlikleri ile yapılan tüm güvenlik ve savunma anlaşmalarını iptal ettiğini açıkladı. Karar; Berbera, Bosaso ve Kismayo limanlarını da kapsadı. Somali hükümeti, Abu Dabi’yi ülkenin egemenliğini zedelemekle suçladı. 

Ancak Somaliland, Puntland ve Jubaland yönetimleri bu kararı tanımadıklarını duyurdu. Özellikle BAE destekli liman projeleri ve güvenlik iş birliklerinin sürdürülmesi, federal merkez ile bölgesel yapılar arasındaki krizi daha da büyüttü. Reuters’a konuşan bölgesel yetkililer, Mogadişu’nun kararının kendi bölgelerinde geçerli olmadığını savundu. 

Uzmanlara göre Somali’de merkezi otoritenin zayıflaması, dış aktörler arasındaki nüfuz mücadelesi ve bölgesel yönetimlerle yaşanan siyasi çatışmalar, El Şebab’ın yeniden güç kazanmasına zemin hazırlıyor. ABD hava saldırıları ve Afrika Birliği destekli operasyonlara rağmen örgütün halen 10 binden fazla silahlı unsur bulundurduğu tahmin ediliyor.

Hakimiyeti altına aldığı bölgelerde şeriat yasalarını uygulayan Şebab hareketi ile mücadele eden Somali ordusu, Türkiye (TURKSOM) ve diğer uluslararası ortaklar tarafından eğitilip destekleniyor.

Kaynak: Mira Haber