Trump, neden Katar’ın hediye ettiği uçakla dönmedi?

Trump’ın Ankara’daki NATO zirvesinden dönerken geldiği uçakla dönmemesi çeşitli iddialara yol açtı

ABD Başkanı Donald Trump’ın Ankara’da düzenlenen NATO Zirvesi’nin ardından Türkiye’den ayrılırken Katar’ın hediye ettiği yeni başkanlık uçağı yerine eski Air Force One’ı kullanması, Washington’da dikkat çeken güvenlik tartışmalarını beraberinde getirdi. ABD basınına konuşan üst düzey yetkililere göre karar, İran ile yaşanan savaşın gölgesinde ABD Gizli Servisi’nin tavsiyesi üzerine alındı.

Yetkililer Trump’a yönelik belirlenmiş somut bir saldırı tehdidi bulunmadığını vurgulasa da, İran’la yaşanan gerilimin oluşturduğu risk ortamı nedeniyle en yüksek güvenlik standartlarının uygulanmasına karar verildi. Bu kapsamda Gizli Servis, Trump’ın Türkiye’den dönüşünü yıllardır başkanların kullandığı eski Air Force One ile gerçekleştirmesini tavsiye etti.

Yeni uçak eksiklerle doluydu

Kararın merkezindeki en önemli gerekçe ise Katar’ın ABD’ye bağışladığı Boeing 747-8’in henüz tam anlamıyla Air Force One standartlarına ulaşmamış olması. Uçağın hızlandırılmış bir modernizasyon sürecinden geçirildiği belirtilirken, mevcut hâliyle bazı kritik savunma ve güvenlik sistemlerinden yoksun olduğu ifade ediliyor.

ABD basınındaki bilgilere göre yeni uçakta, gelişmiş füze uyarı sistemleri, elektronik önlemler, sertleştirilmiş güvenli haberleşme altyapısı ve nükleer elektromanyetik darbeye (EMP) karşı koruma gibi mevcut Air Force One filosunda bulunan bazı kritik kabiliyetlerin henüz tam olarak entegre edilmediği değerlendiriliyor.

Kararın zamanlaması da dikkat çekti. Zira bu güvenlik değerlendirmesi, ABD ile İran arasındaki çatışmaların sürdüğü ve Trump’ın Tahran yönetimine yönelik sert açıklamalar yaptığı dönemde yapıldı.

Yetkililer, doğrudan bir istihbarat bulunmamasına rağmen İran’ın uzun menzilli füze ve insansız hava aracı kapasitesinin dikkate alındığını, bu nedenle en güvenli seçeneğin eski Air Force One olduğuna hükmedildiğini aktardı.

Trump: “Sebebi güvenlik değil”

Trump ise gazetecilere yaptığı açıklamada uçak değişikliğinin güvenlik nedeniyle yapılmadığını savundu. Ancak kısa süre sonra yaptığı açıklamada, “Onların öldürme listesindeki bir numaralı kişiyim.” ifadelerini kullanması, alınan olağanüstü güvenlik tedbirlerine ilişkin tartışmaları yeniden alevlendirdi.

Dikkat çeken bir başka ayrıntı ise Katar’ın bağışladığı yeni uçağın rotası oldu. Trump eski Air Force One ile Washington’a dönerken, yeni Boeing 747-8 farklı bir uçuş planıyla İngiltere’deki RAF Mildenhall Üssü’ne gönderildi. Trump, bunun ABD askerlerinin uçağı incelemesi ve gerekli çalışmaların yapılması amacıyla planlandığını söyledi.

Beyaz Saray ise güvenlik iddialarını tamamen reddetmedi. Beyaz Saray İletişim Direktörü Steven Cheung, uçağın güvenli olduğunu savunurken, uçak değişikliğinin aynı zamanda bir “dikkat dağıtma ve yanıltma” stratejisinin parçası olduğunu belirtti. Böylece başkanın hangi uçakta bulunduğuna ilişkin belirsizlik oluşturularak olası tehditlere karşı ek güvenlik sağlandığı ifade edildi.

En donanımlı uçaklardan biri: Air Force One

Savunma ve havacılık uzmanları da tartışmalara farklı bir boyut kazandırdı. Uzmanlara göre standart bir Boeing 747-8’i gerçek anlamda Air Force One seviyesine çıkarmak, yalnızca lüks iç tasarım değişikliklerinden ibaret değil. Başkanlık uçağına gelişmiş elektronik harp sistemleri, füze savunma teknolojileri, dünyanın her noktasından güvenli komuta imkânı sağlayan haberleşme altyapısı ve çok sayıda gizli savunma sistemi entegre ediliyor.

Bu kapsamlı dönüşümün ise kısa bir süre değil, yıllar sürebileceği belirtiliyor.

Yaklaşık 400 milyon dolar değerindeki Katar bağışı Boeing 747-8’in ilk kez ciddi bir uluslararası kriz ortamında güvenlik açısından yetersiz görülmesi, Washington’da yeni Air Force One’ın tam operasyonel kabiliyete ulaşıp ulaşmadığı tartışmalarını yeniden gündeme taşımış durumda.

Kaynak: Mira Haber