Suudi-Yemen ateşkesi sona erdi! “Ablukayı başlatıyoruz”

Yemen’deki Husiler, Suudi Arabistan’a karşı yıllardır görülmeyen ölçekte yeni bir adım attı

Husilerin askeri sözcüsü Yahya Seri, yaptığı televizyon konuşmasında Suudi Arabistan’a yönelik “deniz ablukasının” derhal yürürlüğe girdiğini ilan ederek, Suudi bağlantılı tüm deniz taşımacılığını hedef alacaklarını duyurdu. Açıklama, yaklaşık dört yıldır büyük ölçüde korunan fiili ateşkesin sona erdiğine dair en güçlü işaret olarak değerlendiriliyor.

Yahya Seri, Husilere ait El-Mesire televizyonundan yayımlanan açıklamasında, “Suudi Arabistan bağlantılı deniz seyrüseferine yönelik yasak, bu açıklamanın yayımlandığı andan itibaren yürürlüğe girmiştir.” ifadelerini kullandı. Seri ayrıca, Riyad’ın atacağı her yeni askeri adımın “kapsamlı ve çok sert bir tırmanışla” karşılık bulacağı uyarısında bulundu.

Suudi Arabistan’dan ise Husi açıklamasına ilişkin henüz resmi bir yanıt gelmedi.

Krizi tetikleyen olay: Havalimanı saldırısı

Gerilimin fitilini geçen hafta Yemen’in başkenti Sana’da yaşanan hava saldırısı ateşledi. Husiler, Sana Uluslararası Havalimanı’nın Suudi Arabistan tarafından vurulduğunu öne sürerken, Riyad bu iddiaya ilişkin herhangi bir açıklama yapmadı.

Buna karşın Yemen’deki uluslararası tanınırlığa sahip hükümet saldırının sorumluluğunu üstlenerek, operasyonun İran’a ait bir uçağın inişini engellemek amacıyla gerçekleştirildiğini açıkladı.

Yemen yönetimine göre Tahran’dan havalanan İran’ın Mahan Air uçağı, İran’daki cenaze töreninden dönen Husi heyetini taşıyordu. Hükümet, Husilerin Yemen Havayolları’na ait bir uçağın inişini engelleyerek İran uçağına öncelik tanıdığını savundu ve bu nedenle pistin hedef alındığını bildirdi.

2022 ateşkesi fiilen çöktü mü?

Birleşmiş Milletler arabuluculuğunda 2022 yılında başlayan ateşkes, Yemen savaşındaki büyük çaplı çatışmaları önemli ölçüde azaltmıştı. Ancak son günlerde yaşanan gelişmeler, bu dönemin sona erdiğine işaret ediyor.

Sana Havalimanı’nın vurulması, Husilerin Suudi Arabistan yönüne füze ve insansız hava aracı saldırıları başlatması ve şimdi de deniz ablukasının ilan edilmesi, iki taraf arasındaki gerilimi yeniden sıcak çatışma noktasına taşıdı.

Husilerin açıkladığı abluka yalnızca Yemen ile Suudi Arabistan arasındaki bir mesele olarak görülmüyor. Yemen kıyıları, dünya ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olan Babülmendep Boğazı’nı kontrol eden stratejik bir konumda bulunuyor.

Kızıldeniz’i Aden Körfezi’ne bağlayan bu boğazdan küresel deniz ticaretinin yaklaşık yüzde 12’si geçerken, Suudi Arabistan’ın Asya’ya yaptığı önemli petrol sevkiyatları da bu güzergâh üzerinden gerçekleştiriliyor.

Uzmanlar, Husilerin tam anlamıyla bir deniz ablukası kurabilecek geleneksel donanma gücüne sahip olmadığını ancak gemisavar füzeler, kamikaze insansız hava araçları, uzaktan kumandalı patlayıcı botlar ve insansız deniz araçlarıyla Kızıldeniz’deki ticari gemiler için ciddi bir tehdit oluşturabildiğini belirtiyor. Geçmişte uluslararası ticaret gemilerine düzenlenen saldırılar da bu kapasitenin pratikte kullanıldığını göstermişti.

Enerji piyasaları yeniden alarmda

Analistler, Husilerin tehdidini fiilen uygulamaya başlaması halinde Suudi petrol tankerlerinin risk altına girebileceğini, deniz taşımacılığı sigortalarının hızla yükselebileceğini ve birçok şirketin gemilerini Afrika’nın güneyindeki Ümit Burnu üzerinden dolaştırmak zorunda kalabileceğini değerlendiriyor.

Bu senaryonun küresel petrol arzını olumsuz etkileyebileceği ve enerji fiyatları üzerinde yeni bir yükseliş baskısı oluşturabileceği belirtiliyor.

Husilerin deniz ablukası ilanı, Orta Doğu’da son günlerde art arda yaşanan krizlerin gölgesinde geldi. İran ile ABD arasında tırmanan gerilim, Hürmüz Boğazı çevresindeki güvenlik riski ve şimdi de Kızıldeniz’de Suudi Arabistan’ı hedef alan yeni tehdit, bölgenin en önemli enerji ve ticaret koridorlarını aynı anda baskı altına almış durumda.

Uzmanlar, Hürmüz ve Babülmendep boğazlarında eş zamanlı yaşanabilecek bir güvenlik krizinin küresel enerji piyasaları açısından son yılların en ciddi sınamalarından birine dönüşebileceği uyarısında bulunuyor.

Kaynak: Mira Haber