Humeyni’nin Bursa’da kaldığı döneme dair istihbarat arşivi açıklandı

Milli İstihbarat Teşkilatı tarafından yayımlanan yeni arşiv belgeleri, Türkiye’nin Soğuk Savaş dönemindeki kritik istihbarat faaliyetlerine dair dikkat çekici bir ayrıntıyı daha gün yüzüne çıkardı

Teşkilatın resmî internet sitesinde “Özel Koleksiyon” başlığı altında yer alan “Belgeler” bölümüne eklenen doküman, İran İslam Devrimi’nin lideri olarak bilinen Ayetullah Humeyni’nin Türkiye’de bulunduğu döneme ilişkin resmi bir istihbarat yazışmasını içeriyor.

11 Kasım 1964 tarihli ve “çok gizli” ibareli belge, dönemin Milli Emniyet Hizmeti Reisi Ziya Selışık imzasıyla İstanbul Merkez Şefliği’ne gönderilen bir emir yazısı niteliğinde. Metinde Humeyni, dönemin terminolojisiyle “İranlı misafir” olarak tanımlanırken, Türkiye’deki ikamet sürecinin özel bir organizasyon dahilinde yürütülmesi talimatı veriliyor.

Yazışmada tüm sürecin kontrollü şekilde yönetilmesi, iletişimin belirli bir düzen içinde yürütülmesi ve kayıtların özel usullerle tutulması gerektiği vurgulanıyor.

Belgede en dikkat çekici ayrıntılardan biri, Humeyni’nin Türkiye’deki ikametinin Bursa’da planlanmış olması. Sürecin yerel düzeyde “Bursa Yuva Amirliği” tarafından organize edileceği belirtilirken, istihbarat yazışmalarında güvenlik ve gizlilik amacıyla “Belli” kod adının kullanılması talimatı da yer alıyor.

Bu detay, dönemin uygulamalarında standart diplomatik misafirlikten ziyade, sıkı kontrol mekanizmalarıyla yürütülen bir gözetim sürecine işaret ediyor.

Söz konusu dönem, Humeyni’nin İran’daki Şah rejimi tarafından sürgüne gönderildiği yıllara denk geliyor. 4 Kasım 1964 ile 5 Ekim 1965 tarihleri arasında Türkiye’de kaldığı bilinen Humeyni’nin, daha sonra Irak’ın Necef kentine geçtiği ve uzun yıllar sürgün hayatını burada sürdürdüğü tarihi kayıtlarla sabit.

Kaynak: Mira Haber